Trước thời điểm kỳ thi vào lớp 10 cận kề, không khí lo lắng đang hiện hữu ở nhiều gia đình có con em học lớp 9. Những thông tin liên quan đến chỉ tiêu tuyển sinh, tỷ lệ chọi, cơ hội vào trường công lập… liên tục được chia sẻ trên mạng xã hội, phần nào làm gia tăng áp lực tâm lý.
Thầy Nguyễn Minh Đạo, Hiệu trưởng Trường THCS Kỳ Ninh.
Trong bối cảnh đó, bài viết của thầy Nguyễn Minh Đạo, Hiệu trưởng Trường THCS Kỳ Ninh (phường Hải Ninh, Hà Tĩnh) được đăng tải trên trang Facebook cá nhân đã thu hút sự quan tâm và lan truyền tích cực. Không né tránh thực tế, thầy thẳng thắn nhìn nhận “một không khí đang bao trùm: lo lắng (phụ huynh lo, học sinh lo)”. Tuy nhiên, điểm đáng chú ý là cách tiếp cận vấn đề, thay vì đi sâu vào những khó khăn mang tính dài hạn, thầy Đạo đã chủ động định hướng nhận thức ngay ở thời điểm hiện tại.
“Khi kỳ thi chỉ còn hơn 20 ngày nữa, tôi thực sự không muốn chúng ta bàn về những vấn đề mà trước mắt không thể giải quyết được… điều đó chỉ gây thêm áp lực cho các em”, thầy viết. Từ cách đặt vấn đề này, bài viết của thầy được định hướng rõ ràng vào giải pháp cấp thiết nhất ở thời điểm hiện tại: giúp học sinh ổn định tâm lý để tập trung cho kỳ thi.
Thông điệp được triển khai rõ ràng tới từng đối tượng. Với phụ huynh, thầy nhấn mạnh vai trò đồng hành, cho rằng đôi khi chỉ cần “một câu nói đơn giản” cũng đủ giúp các em vững tin hơn. Với học sinh, yêu cầu cốt lõi là giữ bình tĩnh, tránh để áp lực chi phối, như lời thầy nhắc nhở: “Đừng để áp lực làm mất bình tĩnh, đừng quá lo lắng mà quên đi những gì mình đã học”.
Bài viết trên trang Facebook cá nhân của thầy Nguyễn Minh Đạo.
Một điểm nhấn mang tính định hướng dài hạn được thể hiện rõ trong quan điểm về con đường sau THCS. Thầy Đạo thẳng thắn: “Không phải không vào được THPT công lập là hết đường… nhiều em đi con đường khác nhưng vẫn có việc làm ổn định, có cuộc sống tốt”. Cách nhìn nhận này góp phần tháo gỡ tâm lý “được - mất” thường thấy trong mỗi mùa thi, đồng thời mở ra cách tiếp cận linh hoạt hơn về giáo dục và nghề nghiệp.
Thông điệp xuyên suốt bài viết được cô đọng trong nhận định: “Kết quả của một kỳ thi không thể phản ánh hết toàn bộ giá trị của một con người. Chỉ cần không bỏ cuộc, con đường phía trước sẽ luôn rộng mở”. Đây không chỉ là lời động viên, mà còn là một định hướng giáo dục mang tính nền tảng, đặt giá trị con người lên trên những thước đo ngắn hạn.
Sau khi đăng tải, bài viết nhận được nhiều phản hồi đồng tình từ cộng đồng. Các tài khoản Facebook như Lê Thị Hảo, Hoang Tuyet Mai, Hiền Linh, Nguyễn Thanh… bày tỏ sự trân trọng trước tâm huyết của người đứng đầu nhà trường, đặc biệt khi ở độ tuổi ngoài 60 nhưng thầy vẫn trăn trở, đồng hành cùng học sinh.
Nhiều ý kiến cho rằng, thông điệp của thầy Đạo là đúng thời điểm, giúp phụ huynh “hạ nhiệt” lo lắng, tạo thêm điểm tựa tinh thần cho học sinh trong giai đoạn nước rút.
Giờ ôn tập trên lớp của học sinh lớp 9 Trường THCS Kỳ Ninh, tập trung củng cố kiến thức chuẩn bị cho kỳ thi vào lớp 10.
Anh Nguyễn Văn Việt (43 tuổi, trú tại phường Hải Ninh) là phụ huynh có con đang học lớp 9 tại Trường THCS Kỳ Ninh cho biết, sau khi đọc bài viết của thầy Đạo, bản thân cảm thấy nhẹ áp lực hơn trong cách nhìn nhận kỳ thi. Theo anh, nhiều phụ huynh vì lo lắng trước mức độ cạnh tranh đã vô tình tạo thêm sức ép cho con, nhất là trong giai đoạn cận thi. “Những chia sẻ của thầy giúp chúng tôi nhìn nhận lại, để đồng hành với con một cách bình tĩnh, phù hợp hơn trong thời điểm này”, anh Việt nói.
Trao đổi với PV Báo Đại đoàn kết, thầy Nguyễn Minh Đạo cho biết, việc đăng tải bài viết xuất phát từ thực tế xuất hiện nhiều thông tin trái chiều trên mạng xã hội, khiến học sinh và phụ huynh hoang mang. “Tôi chỉ muốn chia sẻ suy nghĩ của mình để phụ huynh và học sinh thấu hiểu, bình tĩnh hơn, tập trung vào việc ôn tập trong thời gian còn lại”, thầy nói.
Theo thầy Đạo, tại khu vực huyện Kỳ Anh (cũ), áp lực tuyển sinh đang gia tăng rõ rệt. “Vùng này có Trường THPT Lê Quảng Chí và Trường THPT Nguyễn Thị Bích Châu, những năm gần đây khá căng do số lượng học sinh tăng, nhất là con em công nhân vào làm việc tại các khu công nghiệp, khiến quy mô trường lớp có phần bị động”, thầy chia sẻ.
Thầy Nguyễn Minh Đạo chia sẻ tại buổi sinh hoạt, định hướng tâm lý cho học sinh Trường THCS Kỳ Ninh.
Thực tế toàn tỉnh cho thấy áp lực này là xu hướng chung. Năm học 2026-2027, Hà Tĩnh nâng tỷ lệ tuyển sinh vào lớp 10 các trường THPT công lập lên 74% (tăng 2% so với năm học trước). Tuy nhiên, do số lượng thí sinh trong độ tuổi tăng, mức độ cạnh tranh vẫn rất lớn. Với tổng chỉ tiêu 16.747 em (bao gồm 455 học sinh vào trường chuyên), ước tính sẽ có gần 4.500 học sinh không thực hiện được nguyện vọng vào các trường công lập.
Áp lực không chỉ tập trung ở Trường THPT Chuyên Hà Tĩnh mà còn xuất hiện tại nhiều trường THPT không chuyên. Số liệu đăng ký cho thấy khoảng cách đáng kể giữa nhu cầu và chỉ tiêu: Trường THPT Lê Quảng Chí có 872 thí sinh đăng ký so với 486 chỉ tiêu; Trường THPT Nguyễn Thị Bích Châu 705/400; THPT Kỳ Anh 837/645; THPT Cẩm Xuyên 736/546; THPT Hà Huy Tập 628/440… phản ánh rõ mức độ cạnh tranh ngày càng cao.
Học sinh Trường THCS Kỳ Ninh tham dự chương trình tập trung, lắng nghe những chia sẻ, động viên trước kỳ thi quan trọng.
Từ thực tế đó, việc chủ động định hướng tâm lý cho học sinh ngay từ cơ sở giáo dục được xem là giải pháp cần thiết. Không chỉ dừng lại ở một bài viết cá nhân, thông điệp từ Trường THCS Kỳ Ninh cho thấy vai trò của nhà trường trong việc đồng hành, giúp học sinh giữ vững tâm thế, từ đó bước vào kỳ thi với sự bình tĩnh và chủ động.